←

Haber

DERGİ.social · AKIŞ

Top Çorum’da, tehlike Göztepe’de: 2–0’ın görünmeyen matematiği

Yüzde 37 topla oynamak, daha az tehlike yaratmak demek değil. Göztepe beş büyük fırsata, 1,91 gol beklentisine ve 34 ceza sahası dokunuşuna ulaşırken Çorum FK topu dolaştırdı ama kaleye yeterince yaklaşamadı.

I. TOPUN SAHİBİ KİMDİ, MAÇIN SAHİBİ KİM?

1. Topun yüzde 63’ü Çorum FK’daydı; tehlikenin büyük bölümü Göztepe’de. Topa sahip olma %37–63, pas sayısı 286–484, isabetli pas 182–380. Ama şutlar 15–13, gol beklentisi 1,91–0,74, rakip ceza sahası dokunuşları 34–14. Pasın kime ait olduğu ile kritik bölgeye kimin girdiği arasındaki makas maçın anahtarıydı.

2. Göztepe’nin 34 ceza sahası dokunuşuna Çorum FK ancak 14 ile cevap verdi. Ev sahibi bu ölçütte rakibinin yaklaşık 2,4 katına çıkarken beş büyük fırsat buldu; Çorum’un yalnız bir büyük fırsatı vardı. Yüzde 37’lik top payıyla bu kadar fazla tehlike üretmek, topu kazandıktan sonraki ilerleme hızının önemini gösteriyor.

3. Şut sayıları birbirine yakın olduğu halde şutların niteliği değildi. Göztepe’nin 15 şutunun 10’u ceza sahası içindendi; Çorum’un 13 şutunun yalnız dördü. Çorum şutlarının dokuzu ceza sahası dışındaydı. Göztepe şut başına yaklaşık 0,127 xG, konuk ekip 0,057 xG üretti: aynı miktarda denemeden çok farklı tehlike çıktı.

4. Açık oyundaki fark daha da çarpıcıydı: Göztepe 1,69, Çorum FK 0,59 açık oyun xG’si üretti. Duran toplardaki fark yalnızca 0,22–0,15’ti. Bu karşılaşmayı açıklayan temel üstünlük korner sayısı değil, hareketli oyunda bulunan fırsatların kalitesiydi.

5. Çorum FK kalabalık bir pas ağı kurdu fakat bu ağ kalenin önünde seyrekleşti. Rakip yarı sahadaki isabetli paslar 112–186 ile konuklar lehineydi; buna karşılık ceza sahası dokunuşları 34–14 ile Göztepe lehine. Son üçte birde dolaşmakla savunma hattının arkasına sızmak aynı şey değil.

6. İki tarafın isabetli şut toplamları 7–5. Bununla birlikte şut sonrası gol beklentisi, yani kaleyi bulan vuruşların niteliğini ölçen xGOT, Göztepe lehine 2,34–0,48. Rakip kalecileri tehdit etmenin ölçüsü yalnız kaleyi kaç kez bulduğunuz değil, o vuruşların kurtarılma güçlüğüdür.

II. MAÇI İLK DEVRE KAZANDIRAN SIKIŞTIRMA

7. Maç henüz üçüncü dakikadayken Alexis Antunes, 0,44 xG değerindeki pozisyonu gole çevirdi. Şutunun xGOT değeri yaklaşık 0,83. Erken gol, Göztepe’ye önde savunmanın ve geçişleri seçmenin rahatlığını verdi; yine de ilk devredeki üstünlük yalnız skoru korumaktan ibaret değildi.

8. İlk devre istatistikleri iki takımın bambaşka maçlar oynadığını anlatıyor. Şutlar 10–3, gol beklentisi 1,49–0,12, isabetli şutlar 6–1, ceza sahasında dokunuşlar 22–3. Çorum FK topa %57 sahipken neredeyse hiç net fırsat üretemedi. Göztepe maçlık xG’sinin yaklaşık %78’ini ilk 45 dakikada topladı.

9. 22. dakikada Antunes’in şutu 0,40 xG ve 0,54 xGOT değerindeydi, ancak kaleci kurtardı. Aynı dakikada Arda Kurtulan’ın bir başka şutu da kayda geçti. Bu sekans, erken golden sonra Göztepe’nin geriye yaslanmadığının somut kanıtı. Antunes’in yalnız gol olan vuruşu değil, kaçan fırsatı da rakip savunmayı zorladı.

10. 29. dakikada André’nin 0,18 xG’lik şutunun xGOT’si yaklaşık 0,37’ydi; Marcos Felipe bu vuruşu durdurdu. Maçın henüz yarım saatinde ev sahibi birden fazla yüksek nitelikli gol olasılığı yakalamıştı. Bu nedenle 2–0’ı ‘iki fırsatı değerlendirdiler’ cümlesiyle açıklamak Göztepe’nin fırsat hacmini küçültür.

11. 38. dakikada Juan’ın attığı ikinci gol, yaklaşık 0,29 xG’lik açık oyun şutundan doğdu; asisti Antunes yaptı. İlk devrenin iki golünün toplam başlangıç gol beklentisi yaklaşık 0,73 iken, şut sonrası gol beklentileri yaklaşık 1,20’ydi. Fırsat seçiminin yanı sıra vuruş kalitesindeki yükseliş de skora katkı verdi.

12. Göztepe ilk yarıda hiç korner kullanmadan 1,49 xG üretti. Açık oyun xG’si tek başına 1,44’tü. Bu, tehlikenin rakip yerleşik savunmasını hareketli oyunda aşmaktan kaynaklandığını gösteriyor; durağan bir korner ve serbest vuruş üstünlüğü anlatısı bu maç için yanlış olur.

III. DEVRE ARASI: SKOR AYNI, OYUN BAŞKA

13. İkinci yarı Çorum FK’nın top hâkimiyetini büyüttüğü bir bölüm oldu: topa sahip olma %68, şutlar 10–5, gol beklentisi 0,62–0,42. Ama skor 2–0 kaldı. Göztepe ikinci yarıda 22 uzaklaştırma yaptı; ilk devrede bu sayı dokuzdu. Bu artış, ikinci 45 dakikanın daha fazla savunma gerektirdiğini gösteriyor.

14. Baskının yönü değişse bile bitirici bölgelerdeki kalite farkı bütünüyle kapanmadı. İkinci yarıda Çorum’un 10 şutunun yedisi ceza sahası dışındandı; Göztepe’nin beş şutunun dördü içeriden geldi. Çorum şut sayısında iki kat üstün olsa da elde ettiği 0,62 xG, yüksek adetli düşük olasılıklı şutların etkisini gösteriyor.

15. İlk yarıda Çorum’un rakip ceza sahasında yalnız üç dokunuşu vardı; ikinci yarıda 11’e çıktı. Aynı dönemde Göztepe’nin dokunuşları 22’den 12’ye geriledi. Bu değişim konukların hücumdaki alan kazanımına işaret ediyor; fakat tek başına ikinci yarıyı ‘Çorum üstün oynadı’ diye özetlemek şutların kalitesini atlamak olur.

16. Burak Yılmaz devrede Berat Özdemir yerine Mame Baba Thiam’ı, Alexandros Kyziridis yerine Ermin Mahmić’i oyuna aldı. 63. dakikada Jesús Ramírez’in yerine Youssoufa Moukoko girdi. Bu hamleler Çorum’un toplam 10 ikinci yarı şutuyla aynı döneme denk geliyor; değişimin tamamını oyuncu değişikliklerine bağlamak için görüntü analizi de gerekir.

17. Ermin Mahmić’in ikinci yarı başında oyuna girip dört şutta 0,42 xG üretmesi, Çorum’un en somut hücum katkısıydı. 53. dakikadaki 0,20 xG’lik şutu dışarı gitti, 83. dakikadaki 0,12 xG’lik vuruşu kaleyi buldu. Takımın 0,74 xG’sinin yarısından fazlası bu tek oyuncunun fırsatlarına denk geliyor.

18. Tino Anjorin’in Göztepe’de oyuna 23. dakikada girişi ve 83’te çıkışı alışılmadık bir değişiklik zinciriydi. Rhaldney’in yerine giren Anjorin üç şut çekti; bunlardan birini kaleye yöneltti, ancak toplam xG’si yalnızca 0,09 oldu. Oyunun hücum bağlantılarına katkısını yalnız şut sayısından okumak doğru olmaz.

IV. SAHA HARİTASI VE KALEYE GİDEN YOLLAR

19. Şut haritası Çorum’un mesafe sorununu görünür kılıyor. Konukların 13 vuruşundan dokuzu alanın dışından, Göztepe’nin 15 vuruşundan 10’u içinden geldi. İki takımın toplam 28 şutunun koordinatları kaynak dosyasında mevcut. Haritada her noktayı gerçek şut kaydından yerleştiriyoruz; rastgele nokta üretilmedi.

20. Cengiz Ünder’in dokuz orta denemesinde isabet sıfırdı. 77 kez topla buluştu, 44 pasın 34’ünü tamamladı ve iki şut çekti. Bu, Çorum’un kenardan merkeze taşıma güçlüğüne dair önemli bir bireysel gösterge; ancak tüm hücum tıkanmasını tek oyuncuya yüklemek doğru değil.

21. Gökhan Sazdağı 91 topla buluşma ve son üçte bire 15 pasla Çorum’un en yoğun pas bağlantılarından birini kurdu. Ama yalnız bir şut fırsatı hazırladı ve beklenen asisti 0,02’de kaldı. Üçüncü bölgeye pas göndermek, mutlaka kaliteli son pas vermek anlamına gelmiyor.

22. Maçkolik/Opta ortalama konum noktaları Göztepe’nin 3-4-1-2 ve Çorum’un 3-4-3 başlangıç dizilişindeki oyuncu ilişkilerini okuyabilmemizi sağlıyor. Aşağıdaki iki saha çizimindeki koordinatlar kaynak widget’ın oyuncu işaretlerinden dönüştürüldü; GPS takibi veya gerçek metre ölçümü olarak değerlendirilmemeli.

23. Göztepe’nin hatlarında Antunes ve Juan’ın ön bölgedeki yerleşimi, arkalarında André ile destek bağlantısını kuran oyuncular ve çizgi genişliği sağlayan kanat bekler var. Ortalama konum tek başına koşu zamanını göstermez; ancak 34 ceza sahası dokunuşunu açıklayan alan kullanımını anlamada yararlı bir iz bırakır.

24. Çorum’un ortalama konum ağı ise topun daha fazla dolaştığı fakat rakip ceza sahasına daha seyrek taşınabildiği bir düzeni anlatıyor. Topa %63 sahip olup 14 ceza sahası dokunuşunda kalmak, özellikle üçüncü bölgeden altı pasa ilerleme mesafesinin büyük kaldığına işaret ediyor; kesin baskı yönü için video gerekir.

V. SKOR TABELASININ GİZLEDİĞİ OYUNCULAR

25. Antunes maçın adamı olarak yalnız gol ve asistle değil, üretimle de öne çıktı: 8,9 FotMob notu, iki isabetli şut, 0,84 xG, 0,21 xA ve toplam 1,05 xG+xA. Beş şut fırsatı hazırlayan pas verdi. 83 dakikada maçın hem bitiren hem hazırlayan oyuncusuydu.

26. Juan 58 dakikada bir gol, iki şut ve 0,39 xG üretti; ceza sahasında dokuz kez topla buluştu. Antunes’in altı dokunuşuna karşılık Juan’ın dokuz dokunuşu, iki forvetin yalnız gol anında değil ceza sahasında alan işgal ederek de rakibi zorladığını gösteriyor.

27. Richard Akonnor hücum istatistiğinde gol veya asist yazdırmadı ama 8,2 not aldı. Dört çalım denemesinin üçünde başarılı, sekiz yer mücadelesinin altısında galipti; bir şut fırsatı hazırladı, yedi savunma hamlesine katkı verdi. Hem topu ilerletme hem topu geri kazanma bakımından çift yönlü bir performanstı.

28. Novatus Miroshi 16 savunma hamlesi ve sekiz uzaklaştırmayla Göztepe’nin yoğun savunma yükünü taşıyanlardan biriydi; beş top çalma, dört araya girme ve iki blok kaydedildi. Çorum’un %68’lik ikinci yarı top payı karşısında bu tür görünmeyen katkılar skoru korumanın asıl parçalarıydı.

29. İki kaleci de beşer kurtarış yaptı; ancak karşılaştıkları şutların niteliği farklıydı. Arda Özcimen 0,48 xGOT’luk vuruşları gol yemeden karşıladı ve 0,48 engellenen gol değeri üretti. Marcos Felipe’nin karşılaştığı xGOT 2,34, yediği gol iki ve engellenen gol değeri 0,34. Aynı kurtarış sayısı aynı sınav demek değil.

30. Çorum savunmasından Alexandre Penetra 11 ikili mücadele kazandı, altı yer mücadelesinin tamamında başarılıydı ve yedi uzaklaştırma yaptı. Bireysel savunma dirençleri skoru daha da açılmaktan korumuş olabilir. Genel ders şu: yüksek top payı, çok pas ve çok şut, kaleye yakın kaliteli fırsat yaratılmadığında sonucu belirlemeye yetmiyor.

EDİTORYAL SONUÇ

Göztepe topu rakibine bıraktığı için değil, bulduğu alanı daha iyi değerlendirdiği için kazandı. Maçın en öğretici sayıları %37–63 topa sahip olma değil, 34–14 ceza sahası dokunuşu, 5–1 büyük fırsat ve 1,91–0,74 gol beklentisidir. İkinci yarı Çorum’un oyunu rakip sahaya taşıması, ilk devredeki fırsat kalitesi farkını geri çevirmeye yetmedi. Sonuç: Göztepe 2–0 Çorum FK.

KAYNAK VE YÖNTEM NOTU

Maç: 25 Ekim 2026, Süper Lig 9. hafta. Esas veri: FotMob yapılandırılmış takım, devre, oyuncu ve şut kayıtları (maç 5904780); ortalama pozisyon görselleri için Maçkolik/Opta arşiv widget’ı (maç 4542729, Opta 2658862). Arşiv doğrulaması tüm başlıklarda tamamlanmamış; Maçkolik oyuncu karşılaştırma tablosundaki sıfır yer tutucular dışarıda bırakılmıştır. Bazı yüzeysel veri kazıma satırları yapılandırılmış kayıtlardan ayrıldığından tablo ve grafiklerde yapılandırılmış FotMob değerleri kullanılmıştır. Harita noktaları kaynak koordinatlardır, yorumlar analitiktir; antrenörlere atfedilen kaynak dışı açıklama kullanılmamıştır.

‹ DİĞER YÜZ